Èske Bib la kondane esklavaj?


Kesyon : Èske Bib la kondane esklavaj?

Repons :
Gen yon tandans pou gade esklavaj kòm yon bagay nan tan lontan. Men, li estime ke jodi a gen anviron 27 milyon moun nan mond lan ki sijè a esklavaj: travay fòse, komès sèks, pwopriyete eritab, elatriye. Kòm moun ki te delivre soti nan esklavaj peche, disip Jezi Kris yo ta dwe chanpyon nan mete fen sou esklavaj imen nan mond lan jodi a. Kesyon sa a rive, men, poukisa Bib la pa pale anpil kont esklavaj? Poukisa Bib la, an reyalite, sanble sipòte pratik esklavaj imen?

Bib la pa espesifikman kondane pratik esklavaj. Li bay enstriksyon sou kijan esklav yo ta dwe trete (Detewonòm 15: 12-15; Efezyen 6: 9; Kolosyen 4: 1), men pa pa kondane esklav tout ansanm. Anpil moun wè sa tankou Bib la kondane tout fòm esklavaj. Sa anpil pa rive konprann se ke esklavaj nan tan biblik la trè diferan de esklavaj la ki te pratike nan syèk ki sot pase yo atravè mond lan. Esklavaj nan Bib la pa te baze sèlman sou ras. Moun yo pa te esklav poutèt nasyonalite yo oswa koulè po yo. Nan tan biblik yo, esklavaj te baze plis sou ekonomi; li te yon kesyon de estati sosyal. Moun yo vann tèt yo kòm esklav lè yo pa te kapab peye dèt yo oswa pran swen fanmi yo. Nan tan Nouvo Testaman, pafwa doktè, avoka, e menm politisyen yo te esklav yon lòt moun. Gen kèk moun ki aktyèlman te chwazi pou yo esklav konsa mèt yo pran swen tout bezwen yo.

Esklavaj nan syèk ki sot pase yo souvan baze sèlman sou koulè po. Nan Etazini, anpil moun nwa te konsidere esklav poutèt nasyonalite yo; anpil mèt esklav vrèman kwè moun nwa yo se yon èt imen ki enferyè. Bib la kondane esklav ki baze sou ras, konsa li anseye ke tout moun kreye pa Bondye e yo te fèt nan imaj li (Jenèz 1:27). An menm tan an, Ansyen Testaman an te pèmèt pou esklavaj ekonomik epi kontwole li. Pwoblèm kle a se ke esklavaj Bib la pèmèt la pa gen okenn resanblans ak esklavaj rasyal ki se yon gwo malè ki tonbe sou mond nou an nan syèk ki sot pase yo.

Anplis de sa, tou de Tèm yo Ansyen ak Nouvo kondanen pratik "vòlè moun," ki se sa ki te pase nan Lafrik nan 19yèm syèk la. Chasè esklav te hante (rante) Afriken yo, ki vann yo nan esklav ak komèsan esklav, ki te mennen yo nan Nouvo Mond la pou travay sou plantasyon. Pratik sa a abominab pou Bondye. An reyalite, penalite pou krim sa a nan Lwa mozayik la se lanmò: " Si yon moun pran yon lòt pa fòs pou l' al vann li osinon pou kenbe l' lakay li, se pou yo touye l'" (Egzòd 21:16). Menm jan an tou, nan Nouvo Testaman an, esklav komèsan yo ki nan lis nan mitan moun ki "mechan ak peche" epi yo nan kategori a menm jan ak moun ki touye zansèt yo oswa manman, ansasen, adiltè ak pèvèti, ak ap bay manti (1 Timote 1 : 8-10).

Yon lòt pwen kritik se ke objektif la nan Bib la se nan montre chemen delivrans la, pa refòm sosyete a. Bib la souvan apwoche pwoblèm ki soti andedan an. Si yon moun fè eksperyans renmen, mizèrikòd ak favè Bondye a lè li resevwa delivrans li, Bondye ap refòme nanm li, chanje fason li panse ak aji. Yon moun ki te resevwa kado Bondye bay la ki se delivrans ak libète nan esklavaj peche yo, jan Bondye refòme nanm li, pral reyalize ke mete yon lòt moun nan esklavaj se yon move bagay. L’ap wè, ak Pòl, yon esklav kapab "yon frè nan Seyè a" (Filemon 1:16). Yon moun ki te vrèman gen esperyans favè Bondye a pral an retou gen pitye pou lòt moun. Sa ta dwe preskripsyon Bib la pou fini esklavaj la.

English
Retounen nan paj prensipal Kreyòl Ayisyen-an
Èske Bib la kondane esklavaj?