Nīnau
He aha ke Kalikiano?
Pane
ʻO ka wehewehe ʻana o ka puke wehewehe ʻōlelo no ke Karistiano, he mea like ia me "ke kanaka e hōʻike ana i ka manaʻoʻiʻo iā Iesū ʻo ia ke Kristo a i ʻole i ka hoʻomana e pili ana i nā aʻo a Iesū." ʻOiai he kumu hoʻomaka maikaʻi kēia, e like me nā wehewehe ʻana o ka puke wehewehe ʻōlelo he nui, ʻaʻole ia e hōʻike maoli i ka ʻoiaʻiʻo o ka Baibala no ke ʻano o ka lilo ʻana i Karistiano. Hoʻohana ʻia ka huaʻōlelo "Karistiano" ʻekolu manawa ma ke Kauoha Hou (ʻOihana 11:26; 26:28; 1 Petero 4:16). Ua kapa mua ʻia ka poʻe hahai o Iesū Kristo he "Karistiano" ma ʻAnetioka (ʻOihana 11:26) no ka mea, ua like ko lākou ʻano, kā lākou hana, a me kā lākou ʻōlelo me Kristo. ʻO ke ʻano maoli o ka huaʻōlelo "Karistiano", "no ka ʻaoʻao o Kristo" a i ʻole he "hahai o Kristo."
ʻO ka mea pōʻino, i ka hala ʻana o ka manawa, ua nalowale ka huaʻōlelo "Karistiano" i kona nui o ke koʻikoʻi a hoʻohana pinepine ʻia no kekahi kanaka hoʻomana a i ʻole he mau waiwai pono kiʻekiʻe, akā ʻo ia he haumāna maoli paha o Iesū Kristo a ʻaʻole paha. He nui ka poʻe i manaʻoʻiʻo ʻole a hilinaʻi ʻole iā Iesū Kristo e manaʻo nei iā lākou iho he Karistiano no ka mea hele lākou i ka hale pule a noho paha lākou i kahi lāhui "Karistiano". Akā, ʻo ka hele ʻana i ka hale pule, ka lawelawe ʻana i ka poʻe i nele ma mua ou, a i ʻole ke kanaka maikaʻi, ʻaʻole ia e hoʻolilo iā ʻoe i Karistiano. ʻAʻole ʻo ka hele ʻana i ka hale pule e hoʻolilo iā ʻoe i Karistiano, e like me ka hele ʻana i kahi hale kaʻa e hoʻolilo iā ʻoe i kaʻa. ʻO ka lilo ʻana i lālā o kahi hale pule, ka hele mau ʻana i nā lawelawe, a me ka hāʻawi ʻana i ka hana o ka hale pule, ʻaʻole ia e hoʻolilo iā ʻoe i Karistiano.
Ua aʻo mai ka Baibala ʻaʻole hiki i nā hana maikaʻi a kākou e hana ai ke hoʻolilo iā kākou i mea ʻae ʻia e ke Akua. ʻŌlelo ʻo Tito 3:5, "ʻAʻole naʻe no nā hana pono a kākou i hana ai, akā, no kona aloha mai. Ua hoʻōla mai ʻo ia iā kākou ma ka holoi ʻana o ka hānau hou ʻana a me ka hoʻohou ʻana e ka ʻUhane Hemolele." No laila, ʻo ke Karistiano kekahi kanaka i hānau hou ʻia e ke Akua (Ioane 3:3; Ioane 3:7; 1 Petero 1:23) a ua manaʻoʻiʻo a hilinaʻi iā Iesū Kristo. Ke haʻi mai nei ʻo ʻEpeso 2:8 iā kākou, "...ma ka lokomaikaʻi ua hoʻōla ʻia ʻoukou, ma ka manaʻoʻiʻo—ʻaʻole na ʻoukou iho kēia, he makana ia na ke Akua."
ʻO ke Karistiano ʻoiaʻiʻo, he kanaka ia i hilinaʻi a hoʻokomo i ka manaʻoʻiʻo i ke kanaka a me ka hana a Iesū Kristo, me kona make ʻana ma ke keʻa ma ke ʻano he uku no nā hewa a me kona ala hou ʻana mai ka make i ke kolu o ka lā. Ke haʻi mai nei ʻo Ioane 1:12 iā kākou, "Akā, i ka poʻe a pau i loaʻa iā ia, i ka poʻe i manaʻoʻiʻo i kona inoa, hāʻawi maila ʻo ia i ka pono e lilo i poʻe keiki na ke Akua." ʻO ka hōʻailona o ke Karistiano ʻoiaʻiʻo, ʻo ia ke aloha i nā poʻe ʻē aʻe a me ka hoʻolohe ʻana i ka ʻŌlelo a ke Akua (1 Ioane 2:4, 10). ʻO ke Karistiano ʻoiaʻiʻo, he keiki ia na ke Akua, he ʻāpana o ka ʻohana ʻoiaʻiʻo o ke Akua, a ʻo ia hoʻi ka mea i hāʻawi ʻia i ke ola hou ma o Iesū Kristo.
English
He mau nīnau kāu?