το βιβλίο της Εσθήρ


Συγγραφέας: Το βιβλίο της Εσθήρ δεν προσδιορίζει συγκεκριμένα τον συγγραφέα του. Οι πιο δημοφιλείς παραδόσεις αναφέρονται στον Μαροδοχαίο (ένας βασικός χαρακτήρας στο βιβλίο της Εσθήρ), στον Έσδρα και στον Νεεμία (που ήταν εξοικειωμένοι με τα περσικά έθιμα).

Χρονολογία συγγραφής: Το βιβλίο της Εσθήρ είναι πιθανόν να γράφτηκε μεταξύ του 460 και 350 π.Χ.

Σκοπός της συγγραφής: Ο σκοπός του βιβλίου της Εσθήρ είναι να φανερώσει την πρόνοια του Θεού, ειδικά όσον αφορά τον εκλεκτό λαό Του, τον Ισραήλ. Το βιβλίο της Εσθήρ καταγράφει τον θεσμό της γιορτής του Φουρείμ και την υποχρέωση της συνεχούς φύλαξής του. Το βιβλίο της Εσθήρ διαβαζόταν στη γιορτή του Φουρείμ για να τιμήσει τη μεγάλη απελευθέρωση του ιουδαϊκού έθνους που πραγματοποίησε ο Θεός μέσω της Εσθήρ. Οι Ιουδαίοι μέχρι και σήμερα διαβάζουν την Εσθήρ κατά τη διάρκεια του Φουρείμ.

Εδάφια-κλειδιά: Εσθήρ 2:15 «Κάποτε ήρθε και η σειρά της Εσθήρ, η οποία μετά το θάνατο του πατέρα της Αβιχαΐλ είχε υιοθετηθεί από τον ανιψιό του τον Μαροδοχαίο. Όταν ήταν να παρουσιαστεί στο βασιλιά, δεν ζήτησε να φορέσει τίποτα περισσότερο, παρά μόνο όσα της σύστησε ο ευνούχος Εγάι. Κι όλοι όσοι την έβλεπαν, την θαύμαζαν.» (ΝΜΒ)

Εσθήρ 4:14 «επειδή, αν ολοκληρωτικά σιωπήσεις σ' αυτόν τον καιρό, από αλλού θα έρθει αναψυχή και σωτηρία στους Ιουδαίους, εσύ όμως και η οικογένεια του πατέρα σου θ' απολεστείτε· και ποιος ξέρει αν εσύ ήρθες στη βασιλεία για έναν τέτοιον καιρό, που είναι τούτος.»

Εσθήρ 6:13 «Και ο Αμάν διηγήθηκε στη γυναίκα του, τη Ζερές, και σε όλους τους φίλους του, όλα όσα του συνέβησαν. Και οι σοφοί του, και η γυναίκα του, η Ζερές, είπαν σ' αυτόν: Αν ο Μαροδοχαίος, μπροστά στον οποίο άρχισες να ξεπέφτεις, είναι από το σπέρμα των Ιουδαίων, δεν θα υπερισχύσεις εναντίον του, αλλά εξάπαντος θα πέσεις μπροστά του.»

Εσθήρ 7:3 «Τότε η βασίλισσα Εσθήρ αποκρίθηκε και είπε: Αν βρήκα χάρη μπροστά σου βασιλιά, και αν είναι αρεστό στον βασιλιά, η ζωή μου ας μου δοθεί στο ζήτημά μου και ο λαός μου στο αίτημά μου.»

Σύντομη σύνοψη: Το βιβλίο της Εσθήρ μπορεί να χωριστεί σε τρεις κύριες ενότητες. Κεφάλαια 1:1-2:18 – Η Εσθήρ αντικαθιστά την Αστίν· 2:19-7:10 – Ο Μαροδοχαίος νικά τον Αμάν· 8:1-10:3 – Ο Ισραήλ επιβιώνει από την προσπάθεια του Αμάν να τους καταστρέψει. Η ευγενής Εσθήρ διακινδύνευσε την ίδια της τη ζωή καθώς συνειδητοποίησε τι διακυβευόταν. Έκανε πρόθυμα αυτό που θα μπορούσε ν' αποβεί ένας θανατηφόρος ελιγμός και αναμετρήθηκε με τον υποδιοικητή του βασιλείου του συζύγου της, Αμάν. Αποδείχτηκε μια σοφή και πανάξια αντίπαλος, παραμένοντας ταπεινή και γεμάτη σεβασμό για τη θέση του βασιλιά-συζύγου της.

Όπως η ιστορία του Ιωσήφ στη Γένεση 41:34-37, και οι δύο ιστορίες αφορούν ξένους μονάρχες που ελέγχουν τη μοίρα των Ιουδαίων. Και οι δύο αφηγήσεις δείχνουν τον ηρωισμό των ισραηλινών προσώπων που παρέχουν τα μέσα για τη σωτηρία του λαού και του έθνους τους. Το χέρι του Θεού είναι ολοφάνερο, δεδομένου ότι αυτό που φαίνεται να είναι μια κακή κατάσταση είναι πράγματι κάτω από τον έλεγχο του Παντοδύναμου Θεού, ο οποίος ουσιαστικά νοιάζεται για το καλό του λαού. Στο επίκεντρο αυτής της ιστορίας είναι ο συνεχής χωρισμός μεταξύ Ιουδαίων και Αμαληκιτών, ο οποίος καταγράφηκε ότι ξεκίνησε στο βιβλίο της Εξόδου. Ο στόχος του Αμάν είναι η τελευταία προσπάθεια που καταγράφηκε στην περίοδο της Παλαιάς Διαθήκης για την πλήρη εξολόθρευση των Ιουδαίων. Τα σχέδιά του τελικά καταλήγουν στoν δικό του θάνατο, στην ανύψωση του εχθρού του Μαροδοχαίου στη δική του θέση, καθώς και στη σωτηρία των Ιουδαίων.

Η γιορτή είναι ένα σημαντικό θέμα αυτού του βιβλίου. Υπάρχουν δέκα καταγεγραμμένα συμπόσια και πολλά από τα γεγονότα σχεδιάστηκαν, μηχανορραφήθηκαν ή εκτέθηκαν σε αυτά τα συμπόσια. Παρόλο που το όνομα του Θεού δεν αναφέρεται ποτέ σε αυτό το βιβλίο, είναι εμφανές ότι οι Ιουδαίοι στα Σούσα επιδίωκαν την παρέμβασή Του όταν νήστευαν και προσεύχονταν για τρεις μέρες (Εσθήρ 4:16). Παρά το γεγονός ότι ο νόμος που επέτρεπε την καταστροφή τους γράφτηκε σύμφωνα με τους νόμους των Μήδων και των Περσών, καθιστώντας τον αμετάβλητο, ο δρόμος εκκαθαρίστηκε για ν' απαντηθούν οι προσευχές τους. Η Εσθήρ διακινδύνευσε τη ζωή της με το να έρθει ενώπιον του βασιλιά απρόσκλητη, όχι μόνο μία, αλλά δύο φορές (Εσθήρ 4:1-2, 8:3). Δεν ήταν ικανοποιημένη με την καταστροφή του Αμάν. Ήταν αποφασισμένη να σώσει τον λαό της. Ο θεσμός της γιορτής του Φουρείμ γράφεται και διατηρείται για όλους και εξακολουθεί να τηρείται σήμερα. Ο εκλεκτός λαός του Θεού, χωρίς καμία άμεση αναφορά στο όνομά Του, είχε λάβει ανακοπή εκτέλεσης μέσω της σοφίας και της ταπεινοφροσύνης της Εσθήρ.

Προμηνύματα: Στην Εσθήρ, δίνεται μια παρασκηνιακή ματιά στη συνεχή πάλη του Σατανά ενάντια στους σκοπούς του Θεού και ειδικότερα ενάντια στον αναμενόμενο Μεσσία Του. Η είσοδος του Χριστού στο ανθρώπινο γένος βασίστηκε στην ύπαρξη του ιουδαϊκού γένους. Όπως ο Αμάν μηχανορράφησε εναντίον των Ιουδαίων για να τους καταστρέψει, έτσι και ο Σατανάς στράφηκε ενάντια στον Χριστό και τον λαό του Θεού. Όπως ακριβώς ο Αμάν νικήθηκε στην αγχόνη που έφτιαξε για τον Μαροδοχαίο, έτσι και ο Χριστός χρησιμοποιεί το ίδιο το όπλο που ο εχθρός Του σχεδίασε για να εξοντώσει Αυτόν και το πνευματικό του σπέρμα. Επειδή ο σταυρός, με τον οποίο ο Σατανάς σχεδίαζε να καταστρέψει τον Μεσσία, ήταν το ίδιο μέσο με το οποίο ο Χριστός «εξάλειψε το χειρόγραφο με τα διατάγματα, που ήταν εναντίον μας, το αφαίρεσε από το μέσον, καρφώνοντάς το επάνω στον σταυρό· και αφού απογύμνωσε τις αρχές και τις εξουσίες, τις καταντρόπιασε δημόσια, όταν επάνω του θριάμβευσε εναντίον τους.» (Κολοσσαείς 2:14-15). Όπως ο Αμάν κρεμάστηκε στην αγχόνη που έφτιαξε για τον Μαροδοχαίο, έτσι και ο Διάβολος συντρίφτηκε από τον σταυρό που έστησε για να εξοντώσει τον Χριστό.

Πρακτική εφαρμογή: Το βιβλίο της Εσθήρ δείχνει την επιλογή που κάνουμε ανάμεσα στο να βλέπουμε το χέρι του Θεού στις συνθήκες της ζωής και στο να βλέπουμε τα πράγματα ως απλή σύμπτωση. Ο Θεός είναι ο ύψιστος Κυβερνήτης του σύμπαντος και μπορούμε να είμαστε βέβαιοι ότι τα σχέδιά Του δεν θ' αλλάξουν από τα έργα απλών κακών ανθρώπων. Παρόλο που το όνομά Του δεν αναφέρεται στο βιβλίο, η προνοητική φροντίδα Του για τον λαό Του, τόσο για πρόσωπα όσο και για το έθνος, είναι εμφανής καθ' όλη τη διάρκεια. Παραδείγματος χάριν, δεν γίνεται να μην παρατηρήσουμε τον Παντοδύναμο να ασκεί επιρροή πάνω στον βασιλιά Ξέρξη προκαλώντας του αϋπνία την κατάλληλη στιγμή. Μέσα από το παράδειγμα του Μαροδοχαίου και της Εσθήρ, εμφανίζεται σ' αυτό το βιβλίο η σιωπηλή γλώσσα της αγάπης που ο Πατέρας μας χρησιμοποιεί συχνά για να επικοινωνεί άμεσα με το πνεύμα μας.

Η Εσθήρ απέδειξε ότι έχει ένα ευσεβές και διδάξιμο πνεύμα που έδειχνε επίσης μεγάλη δύναμη και πρόθυμη υπακοή. Η ταπεινοφροσύνη της Εσθήρ ήταν αισθητά διαφορετική από εκείνη γύρω της και αυτό την οδήγησε στην ανύψωσή της στην θέση της βασίλισσας. Μας δείχνει πως μια στάση σεβασμού και ταπεινοφροσύνης, ακόμα και σε δύσκολες αν όχι ανθρωπίνως αδύνατες περιστάσεις, συχνά μας καθιστά σκεύη ανυπολόγιστης ευλογίας για τους εαυτούς μας και τους άλλους. Θα κάναμε καλά να μιμηθούμε τις θεοσεβείς συμπεριφορές της σε όλους τους τομείς της ζωής, αλλά κυρίως στις δοκιμασίες. Δεν αναφέρεται στο βιβλικό κείμενο ούτε ένα παράπονο, ούτε μία κακή συμπεριφορά της Εσθήρ. Πολλές φορές διαβάζουμε ότι βρήκε "χάρη" στα μάτια των ανθρώπων γύρω της. Αυτή η χάρη είναι που τελικά έσωσε το λαό της. Μπορούμε να λάβουμε αυτή τη χάρη, καθώς δεχόμαστε ακόμη και άδικους διωγμούς και ακολουθούμε το παράδειγμα της Εσθήρ, της διατήρησης θετικής στάσης, σε συνδυασμό με την ταπεινοφροσύνη και την αποφασιστικότητα να στηριχτούμε στον Θεό. Ποιος ξέρει, παρά μόνο ο Θεός που μας έβαλε σε μια τέτοια θέση, για έναν τέτοιο καιρό όπως ο δικός μας!

English


Επισκόπηση της Παλαιάς Διαθήκης

Επιστροφή στην Ελληνική αρχική σελίδα
το βιβλίο της Εσθήρ