انجیل مرقس


نویسنده:گرچه انجیل مرقس اسمی از نویسنده‌اش نمی‌برد، اما شهادت متفق‌القول آبای کلیسا مرقس را نویسنده‌ی آن معرفی می‌کند. او دوست و همکار پطرس رسول بود و مشخصاً پسر روحانی وی محسوب می‌شد (اول پطرس ۵: ۱۳). او اطلاعات دسته اول از وقایع و تعالیم خداوند را از پطرس دریافت کرد و آنها را به شکل کتبی نگهداری کرد.

این توافق عمومی وجود دارد که مرقس همان یوحنای معروف به مرقس عهد جدید می‌باشد (اعمال ۱۲:۱۲). مادر او یک مسیحی برجسته و ثروتمند در کلیسای اورشلیم بود و احتمالاً کلیسا در خانه‌ی او برپا می‌شد. مرقس در اولین سفر بشارتی به پولس و برنابا پیوست، اما بخاطر اختلاف شدیدی که بین پولس و برنابا پیش آمد در سفر دوم با ایشان همراه نبود (اعمال ۱۵:‏۳۷‏-۳۸). اما پولس در اواخر عمرش از مرقس درخواست کرد تا در خدمت با او باشد (دوم تیموتائوس ۴:‏۱۱).

تاریخ نگارش: انجیل مرقس احتمالاً یکی از نخستین کتابهایی بود که در عهدجدید نوشته شد، تاریخ آن احتمالا به ۵۷-۵۹ میلادی برمی‌گردد.

هدف نگارش: برخلاف متی که اساساً انجیل را برای یهودیان نوشت، به‌نظر می‌رسد که مخاطبین انجیل مرقس ایمانداران رومی، به‌خصوص غیریهودیان (امتها) ‌باشند. مرقس به عنوان یک شبان انجیل را برای مسیحیانی نوشت که قبلا آن را شنیده و به آن ایمان آورده بودند (رومیان ۱:‏۸). او مشتاق بود که ایشان زندگی‌نامه‌ی عیسی مسیح را به‌عنوان خادم خداوند و نجات‌دهنده‌ی دنیا داشته باشند تا ایمانشان در مواجهه با آزار و جفای شدید تقویت شود و به ایشان مفهوم شاگردی مسیح را تعلیم دهد.

آیات کلیدی: مرقس ۱:‏۱۱: "و ندایی از آسمان در رسید که «تو پسر محبوب من هستی و من از تو خشنودم.»"

مرقس ۱:‏۱۷، "به آنان گفت: «از پی من آیید که شما را صیاد مردمان خواهم ساخت.»"

مرقس ۱۰:‏۱۴‏-۱۵، "عیسی چون این را دید، خشمگین شد و به شاگردان خود گفت: «بگذارید کودکان نزد من آیند؛ آنان را بازمدارید، زیرا پادشاهی خدا از آن چنین‌کسان است. آمین، به شما می‌گویم، هر که پادشاهی خدا را همچون کودکی نپذیرد، هرگز بدان راه نخواهد یافت.»"

مرقس ۱۰:‏۴۵، "چنانکه پسر انسان نیز نیامد تا خدمتش کنند، بلکه آمد تا خدمت کند و جانش را چون بهای رهایی در راه‏ بسیاری بنهد.»"

مرقس ۱۲:‏۳۳، "خداوند را با تمامی دل و با تمامی عقل و با تمامی قوّت خود مهر ورزیدن و همسایه‌ی خود را همچون خویشتن محبت کردن، از همه‌ی هدایای تمام‌سوز و قربانیها مهمتر است.» "

مرقس 16:‏۶، "جوان به ایشان گفت: «مترسید. شما در جستجوی عیسای ناصری هستید که بر صلیبش کشیدند. او برخاسته است؛ اینجا نیست. جایی که پیکر او را نهاده بودند، بنگرید.»"

مرقس ۱۶:‏۱۵، "آنگاه بدیشان فرمود: «به سرتاسر جهان بروید و خبر خوش‏ را به همه‌ی خلایق موعظه کنید.»"

خلاصه: این انجیل منحصر‌‌به‌فرد است چون بیش از تعلیمات عیسی، بر اعمال او تاکید می‌کند. سبک نوشتاری آن ساده بوده و به‌سرعت از یک روایت زندگی عیسی به روایتی دیگر حرکت می‌کند. این انجیل برخلاف انجیل متی با نسب‌نامه‌ی عیسی شروع نمی شود، زیرا غیریهودیان علاقه‌ای به دانستن اصل و نسب او نداشتند. پس از معرفی عیسی در هنگام تعمیدش، عیسی وارد خدمت عمومی‌اش در جلیل شد و چهار شاگرد نخست خود— از دوازده شاگرد— را انتخاب کرد. سپس، گزارش زندگی، مرگ و رستاخیز عیسی به ترتیب ارائه می‌شود.

گزارش مرقس مجموعه‌ای صرف از داستانها نیست، بلکه روایتی است که نوشته شده تا نشان دهد که عیسی همان مسیح موعود است، نه فقط برای یهودیان، بلکه همچنین برای تمام غیر یهودیان. شاگردان در اعترافی پویا که از پطرس شروع شد به ایمانشان به او اقرار کردند (مرقس ۸:‏۲۹‏-۳۰)، با اینکه تا قبل از رستاخیز او نتوانستند به‌طور کامل مسیح بودن او را درک نمایند.

وقتی سفر عیسی را از جلیل، نواحی اطراف و سپس یهودیه دنبال می‌کنیم، در می‌یابیم که چه مسیر سریعی را طی کرده است. او زندگی بسیاری از مردم را لمس کرد اما نشانی ماندگار بر شاگردانش باقی گذاشت. عیسی در زمان تبدیل هیئتش (مرقس ۹:‏۱‏-۹)، به سه تن از ایشان پیش‌نمایی از بازگشت قدرتمند و باشکوه خود در آینده داد و دوباره هویت خود را برایشان مکشوف ساخت.

اما در روزهایی که به سفر پایانی او به اورشلیم ختم می‌شود، می‌بینیم که شاگردان سردرگم هستند و در ترس و شک به سر می‌برند. عیسی در هنگام دستگیری‌اش، بعد از فرار شاگردان تنها ایستاد. در ساعات بعد، یعنی زمانی که با تمسخر او را محاکمه کردند، با شجاعت اعلان نمود که او همان مسیح، پسر خدای متبارک است و پیروزمندانه برخواهد گشت (مرقس ۱۴:‏۶۱-‏۶۲). اکثر شاگردانش شاهد وقایع نهایی صلیب، مرگ، تدفین و رستاخیز نبودند. اما بسیاری از زنان وفادار، به رنجهای او شهادت دادند. بعد از روز شبات، صبح روز اول هفته، برای تدهین بدن او به سر قبر رفتند. وقتی دیدند سنگ جلوی مقبره غلتانیده شده، وارد آن شدند. در آنجا بدن عیسی را ندیدند، بلکه متوجه فرشته‌ای سپیدپوش شدند. پیغام شادی‌بخشی که دریافت کردند این بود: «او برخاسته است!» زنان نخستین مبشران بودند، زیرا خبر خوش رستاخیز مسیح را رساندند. همین پیغام در طی قرنها تاکنون در سراسر دنیا پخش شده است.

پیوندها: از آنجایی که مخاطبین مرقس غیریهودیان بودند، او مانند متی که انجیل را در وهله‌ی نخست برای یهودیان نوشت، زیاد از عهدقدیم نقل قول نمی کند. او با نسب‌نامه‌ی عیسی شروع نمی‌کند تا عیسی را به پاتریارکهای یهودی ربط دهد، بلکه با تعمید او شروع می‌کند که همانا آغاز خدمت زمینی اوست. اما متی در آنجا از نبوت عهدقدیم در خصوص پیام‌رسان— یحیی تعمیددهنده— نقل قول می‌کند، کسی که مردم را چنین تشویق می‌کند: «راه خداوند را آماده کنید!» (مرقس ۱:‏۳؛ اشعیا ۴۰:‏۳) چنانکه ایشان منتظر آمدن مسیح موعود بودند.

عیسی در متون بسیاری از انجیل مرقس به عهدقدیم اشاره می‌کند. او در مرقس ۶:۷، فریسیان را توبیخ می‌کند بدین خاطر که با لبهایشان خدا را پرستش می‌کردند اما قلبهایشان از او دور بود و به پیامبر خودشان، اشعیا اشاره می‌کند تا ایشان را بخاطر سخت‌دلی‌شان ملزم و محکوم کند (اشعیا ۲۹:‏۱۳). عیسی به یک نبوت دیگر در عهدقدیم اشاره کرد که می‌بایست در همان شبی به تحقق بپیوندد که شاگردان مانند گوسفندی بی‌شبان پراکنده شدند، هنگامی که عیسی دستگیر و به مرگ محکوم شد (مرقس ۱۴:‏۲۷؛ زکریا ۱۳:‏۷). او زمانی که معبد را از صرافان پاکسازی کرد، بار دیگر به اشعیا اشاره نمود (مرقس ۱۱:‏۱۵‏-۱۷؛ اشعیا ۵۶:‏۷؛ ارمیا ۷:‏۱۱) و زمانی که شرح داد که او سنگ بنای ایمان ما و سنگ بنای کلیساست، به مزامیر اشاره کرد (مرقس ۱۲:‏۱۰‏-۱۱؛ مزمور ۱۱۸:‏۲۲‏-۲۳).

کاربرد عملی: مرقس عیسی را به‌عنوان خادم رنجدیده‌ی خدا معرفی می‌کند (مرقس ۱۰:‏۴۵) و نیز به‌عنوان کسی که آمد تا خدمت کند و جانش را برای ما قربانی کند تا الگویی به ما بدهد تا ما نیز همین کار را انجام دهیم. ما باید همچون او خدمت کنیم و با همان فروتنی و وقف به خدمت به دیگران. عیسی ما را تشویق می‌کند که به یاد داشته باشیم بزرگترین در پادشاهی خدا باید غلام همه گردد (مرقس ۱۰:‏۴۴). از خودگذشتگی باید از نیاز ما به پاداش و قدردانی فراتر رود، همانطور که عیسی مایل بود که حقیر شود و جانش را برای گوسفندانش می‌دهد.

English


بررسی کتاب مقدس

بررسی عهدجدید


بازگشت به خانۀ فارسی
انجیل مرقس