Soru
Üçüncü Seçeneğin Olanaksızlığı İlkesi nedir?
Yanıt
Kutsal Kitap, bunu reddeden postmodernizm gibi çağdaş dünya görüşlerinin aksine, mutlak gerçeğin varlığını onaylar. Örneğin, gerçeklik Tanrı'nın bir özelliğidir (Çölde Sayım 23:19; Romalılar 3:3-4), Kutsal Kitap'ın bir özelliğidir (Mezmurlar 119:160; Yuhanna 17:17) ve İsa Mesih'in kişiliğinde somutlaşmıştır (Yuhanna 1:17; 14:6). Gerçeklik iddialarının geçerliliğini belirlemek için bunların değerlendirilmesi gerekir ve mantık kuralları bu amaca hizmet eden bir çerçeve sunar. Bu kurallar arasında, Üçüncü Seçeneğin Olanaksızlığı İlkesi, tarihsel olarak Yunan filozofu Aristoteles'e atfedilen temel bir ilkedir. Bu yasa, bir şeyi onaylayan veya reddeden bir ifade olan bildirimsel önermenin ya doğru ya da onun olumsuzlamasının doğru olduğunu belirtir ve böylece üçüncü bir seçeneği ortadan kaldırır.
Üçüncü Seçeneğin Olanaksızlığı İlkesini açıklamak için, değişken P ile sembolize edilen "güneş sıcaktır" ifadesini ele alalım. Yasa, P'nin ya doğru olduğunu ya da onun olumsuzlamasının, yani değişken ~P ile sembolize edilen "güneş sıcak değildir" ifadesinin doğru olduğunu belirtir. (~ sembolü "tilde" olarak adlandırılır ve mantıkta olumsuzlamayı temsil eder.) Üçüncü Seçeneğin Olanaksızlığı İlkesi, bir iddianın doğru ya da yanlış olması arasında orta yol olmadığı ve üçüncü bir seçeneğin olasılığını ortadan kaldırdığı ilkesinden gelir.
Daha açık bir ifadeyle, pratik açıdan, "güneş sıcaktır" (P) örneğindeki önermenin olumsuzlanması, mutlaka "güneş soğuktur" anlamına gelmez. Soğuk genellikle sıcaklığın zıttı olarak düşünülse de, önermenin olumsuzlanması yalnızca güneşin sıcak olmadığını (~P) gösterir. Bu, güneşin sıcak dışında, ılık gibi başka herhangi bir sıcaklıkta olabileceğini ima eder.
Üçüncü Seçeneğin Olanaksızlığı İlkesi, Hristiyanların Kutsal Kitap'ın öğretilerini anlamalarına ve savunmalarına yardımcı olabilir. Örneğin, Yuhanna 17:17'de İsa Baba'ya, "Onları gerçekle kutsal kıl. Senin sözün gerçektir" dedi. Üçüncü Seçeneğin Olanaksızlığı İlkesini kullanarak, Kutsal Kitap ya İsa'nın iddia ettiği gibi doğrudur, P, ya da doğru değildir, ~P. Bu yasa, Kutsal Yazıların aynı anda hem doğru hem de yanlış olamayacağını ortaya koyar. Dolayısıyla, Kutsal Kitap'ın bir okuyucu için doğru, başka bir okuyucu için doğru olmadığı gibi bir orta yol yoktur.
Dahası, Üçüncü Seçeneğin Olanaksızlığı İlkesi, bir önermeyi reddeden iddialara da eşit şekilde uygulanır. Örneğin, Kutsal Kitap, Tanrı'nın yalan söylemediğini iddia eder, bu da bir olumsuzlamadır (Titus 1:2). Dışlanan orta yasasına göre, bu önerme — "Tanrı yalan söylemez", ~P — ya doğrudur ya da onun olumlu hali — "Tanrı yalan söyler", P — doğrudur. Yasa, olumsuz ya da olumlu ifade edilmiş olsun, her bildirim cümlesinin doğru ya da yanlış olması gerektiğini, ortası olmadığını belirtir.
Üçüncü Seçeneğin Olanaksızlığı İlkesi sadece bir iddianın yapıldığı doğrudan ifadelerle ilgili değildir, aynı zamanda anlatı iddialarını değerlendirmek için de kullanılabilir. Örneğin, Kutsal Kitap'ta İsa'nın çarmıha gerildikten üç gün sonra ölümden dirildiği öğretilir (örneğin, Luka 24:2-8). Bu durumda, İsa'nın ölümden dirildiği şeklindeki bildirim cümlesi, P, sadece doğru ya da yanlış olabilir. P doğruysa, onun olumsuzlaması, yani "İsa ölümden dirilmedi" ~P, yanlıştır. Yasaya göre, P ve ~P arasında orta bir alternatif yoktur.
Kutsal Kitap, inananları inançları bağlamında akıl kullanmaya teşvik eder (örneğin, Yeşaya 1:18; Yakup 3:17) ve mantığı, kişinin inançlarını anlamak, açıklamak ve savunmak için değerli bir araç haline getirir (örneğin, 1. Petrus 3:15). İman olmadan Tanrı'yı hoşnut etmek imkansız olsa da (İbraniler 11:6), mantık Hristiyanlar için değerli bir araçtır. İsa, inancı açıklamak ve insanları kendisine takip etmeye teşvik etmek için sık sık mantığı kullandığı için bunun bir örneğidir (örneğin, Luka 14:28-32). Buna göre, Üçüncü Seçeneğin Olanaksızlığı İlkesi, inananların hakikat iddialarını ifade etmelerine ve analiz etmelerine yardımcı olduğu için Hristiyanlık için önemli bir varlıktır.
English
Üçüncü Seçeneğin Olanaksızlığı İlkesi nedir?
