Soru
Bilimcilik nedir?
Yanıt
Duke Üniversitesi Felsefe Profesörü Alex Rosenberg'e göre, bilimcilik tüm ateistlerin paylaştığı bir dünya görüşüdür. "Bilimsel yöntemlerin herhangi bir konuda bilgi edinmenin tek güvenilir yolu olduğu, bilimin gerçeklikle ilgili tüm önemli gerçekleri sağladığı inancıdır. ... Bilimsel olmak, bilimi gerçekliğe ulaşmak için tek rehberimiz olarak görmek anlamına gelir" (The Atheist's Guide to Reality: Enjoying Life Without Illusions, W. W. Norton & Company, 2011, s. 6–8). Başka bir deyişle, dini veya felsefi inançlarımız, belirli bir iddiayı anlamamızda uygun bir şekilde rol oynamaz. Sadece bilim gerçekliğimizi tanımlar.
Bilimcilik taraftarları, yalnızca bilimin güvenilir olduğu ve yalnızca bilimin ahlaki sorulara cevap verebileceği fikrini savunurlar. Bu inanç sisteminin sonucu, örneğin kürtajı destekleyen taraftarlarının, insan embriyolarının insan olmadığını söylemek için bilimsel bir dayanak bulmaya çalışması ve bu tür programların ahlaki açıdan iğrenç olmasına rağmen, öjeni gibi kontrollü üreme programlarını bilimsel olarak geçerli sunmalarıdır.
Miami Üniversitesi Felsefe Profesörü Susan Haack bir adım daha ileri giderek, bilimcilik'in "bilime karşı abartılı bir saygı, bilimlerin yaptığı her iddiayı otoriter olarak kabul etmeye aşırı bir hazırlık ve bilime veya bilim insanlarına yönelik her türlü eleştiriyi anti-bilimsel önyargı olarak reddetme" olduğunu söyler (Defending Science—Within Reason: Between Scientism and Cynicism, Prometheus Books, 2007, s. 17–18). Bu tür bilimsel aşırılık, bir tür dini radikalizm olarak tanımlanabilir. Nitekim, bilimcilik genellikle Tanrı'nın varlığını açıklamak için kullanılır.
İlginçtir ki, bilim bilgi sağlamak için genellikle içgözlem veya hafıza gibi “bilimsel” olmayan şeyleri kullanır; bu nedenle, bilim dışı gözlemlerin bilimcilik savunucularını ortaya çıkan hipotezi geçerli kabul etmeye nasıl yönlendirdiğini haklı olarak sorabiliriz. Önyargılardan etkilenmeyen, tamamen bilimsel ölçümler yapma yeteneği olmadan, doğruluk önermesinin temeli nedir? Bilimcilik, cevapladığından daha fazla felsefi soru ortaya çıkarır.
Ortaya çıkan felsefi sorunlardan biri, doğa bilimlerinin doğruluğu tezinin kendisinin doğa bilimlerinin bir ürünü olmaması, dolayısıyla kendi kriterlerini karşılamamasıdır. Bilimsel olarak bilimcilik tezinin doğru olduğunu bilemiyorsak, neden bilimciliğe inanmalıyız?
Biz insanlar ahlaki ve dini inançlara sahibiz. Bilimcilik kendini bilimsel alanın dışındaki bilgilerle tanımlamayı uygun görürken, bilimciliğe bağlı olmayanlar da inançlarını bilimsel alanın dışındaki bilgilerle, yani din ve felsefeyle şekillendirirler. Hayatta bilimsel olarak ölçülemeyen, niceliklendirilemeyen veya tanımlanamayan pek çok şey vardır; örneğin güven, sevgi ve ilişkilerle ilgili gündelik konular bilimin alanının dışındadır. C. S. Lewis'in yazdığı gibi, "Bilimsel dil ile ifade edilemeyen şeyler, benim yargılayabildiğim kadarıyla, deneyimin normal halidir" (Christian Reflections, "On Religious Language," 1967, s. 138).
Bilimcilik zayıflığı, evrim ve yaratılışçılık arasındaki tartışmada görülebilir. Ne evrim ne de yaratılışçılık, bilimsel yöntemin iyi tanımlanmış ilkelerini kullanan kontrollü laboratuvar deneyleriyle kanıtlanabilir; öyleyse, temel inançların uygulanmasıyla bunlardan birini nasıl reddedebiliriz? Bilimcilik, test edilemeyen varsayımlara dayanır, ancak yine de taraftarlarının uygun bulduğu sonuçlara varır. Hristiyanlar ise yaşam, davranış ve hatta Kutsal Ruh'un etkilediği düşünce kalıplarını gözlemleyerek sonuçlara varırlar.
Sonuç olarak, bilimi aşırı derecede değer veren bilimcilik, tıpkı Hristiyanlık gibi bir dindir. Biri gelecek ve sonsuz yaşam için umut sunar. Diğeri ise sunmaz. Vahiy 20:12'de bahsedilen Yaşam Kitabı açıldığında, adınızın, İsa Mesih'e iman eden diğer tüm insanların isimleriyle birlikte orada bulunmasını isteyeceksiniz. Kurtaran, bizim bilim anlayışımız değil, İsa'dır.
English
Bilimcilik nedir?
