Soru
Hinduizm'de atman nedir?
Yanıt
Hinduizm'de tek gerçekliğe brahman adı verilir ve bunun dışındaki her şey maya olarak adlandırılır; maya kelimenin tam anlamıyla "oyun" anlamına gelir ve "sihir" kelimesiyle ilişkilidir; "gerçekten gerçek" olmayan şeydir. Rasyonel olarak düşündüğümüz veya deneyimlediğimiz her şey maya'dır. Buna bedenlerimiz de dahil olmak üzere tüm fiziksel nesneler ile hislerimiz ve duygularımız da dahildir.
İnsan ruhu da dahil olmak üzere her şeyin içinde maya olmayan bir gerçeklik vardır ki buna atman denir ve bazen "gerçek benlik" veya "iç benlik" olarak tercüme edilir. Atman ebedidir ve her bireyin özü olan kişiliğin ta kendisidir. Hinduizm atmanın ya da gerçek benliğin bulunduğu yerde Tanrı'nın da bulunduğunu öğretir. Atman insana bilincini verir ve ona ilahi nitelikler kazandırır. Hinduizm'e göre, "Yüce Rab herkesin kalbinde yer alır ... ve maddi enerjiden yapılmış bir makinede oturur gibi oturan tüm canlı varlıkların gezintilerini yönetir" (Bhagavad Gita, 18.61).
Atman brahman ile özdeştir; her ikisi de gerçek gerçekliktir. Hindu düşüncesinin anahtarı maya/deneyim dünyasını aşmak ve kişinin atman veya brahman ile olan özdeşliğini ortaya çıkarmaktır. Bu da kişinin kendisini dünyadan ayırması ve derin bir tefekkür hayatı yaşamasıyla gerçekleşir. Kişi ancak sessizlikte ve tüm duyusal faaliyetlerin ve düşünce süreçlerinin durdurulmasında atman ile birliğini idrak edebilir.
Hindu felsefesinde atman ego ile karşıtlık içindedir. Ego, duyusal deneyimlerin, birikmiş anıların ve kişisel düşüncelerin ürünü olan "sahte bir benlik merkezidir". Ego "ayrılık" ya da sınırlılık hissidir, yani diğer varlıklardan farklı olduğumuz duygusudur. Tüm varlıkların ebedi ve bölünmemiş olduğunu kabul etmek yerine "ben" ve "sen" terimleriyle düşünmek egonun cehaletinin bir örneğidir. Atman gerçekliktir; ego ise yanılsamadır. Atman kalıcılıktır; ego geçiciliktir. Atman kutsanmışlıktır; ego acı çekmektir. Ego, içinde yaşayan atman tarafından kurtarılmalıdır.
Yaşamda atmanla birlik sağlanırsa, ölümle birlikte atman veya brahman gerçekliği tamamen geri kazanılır, reenkarnasyon döngüsü kırılır ve ruh brahmana bir damla suyun okyanusa geri dönmesi gibi yeniden girer. O noktada, yüce bir mutluluk hali olan nirvana gerçekleşmiştir.
Atman inancı Kutsal Kitap'ın öğretisiyle uzlaştırılamaz. Kişisel bir Varlık olan Tanrı her şeyin içinde yaşamaz; O yarattıklarından ayrıdır (Vahiy 4:11) ve O'nu kendi içimizde yolculuk yaparak bulamayız. İnsanlık "ilahi" değildir ve ruhun bir başlangıcı vardır, ebedi değildir. Reenkarnasyon gerçek değildir; bir kez ölürüz ve sonra yargıyla yüzleşiriz (İbraniler 9:27). Duyularımız aracılığıyla deneyimlediğimiz fiziksel dünya da ruhani dünya kadar gerçektir.
English
Hinduizm'de atman nedir?