Soru
Tanrı neden Kenanlıların, kadınlar ve çocuklar dahil, yok edilmesini/soykırımını emretti?
Yanıt
Yasa'nın Tekrarı 20:16–17'de Tanrı İsraillilere şöyle buyurdu: "Ancak Tanrınız RAB'bin miras olarak size vereceği bu halkların kentlerinde soluk alan hiçbir canlıyı yaşatmayacaksınız. Tanrınız RAB'bin size buyurduğu gibi, onları –Hitit, Amor, Kenan, Periz, Hiv ve Yevus halklarını– tümüyle yok edeceksiniz." Amalekliler hakkında da benzer bir buyruk 1. Samuel 15:2–3'te verilmiştir. Tanrı neden İsraillilerin kadınlar ve çocuklar da dahil olmak üzere bütün halk topluluklarını ortadan kaldırmasını istedi?
Kutsal Yazılar'ın belirli halkların yok edilmesini emretmesinin nedenlerine bakmadan önce, İsraillilere karşılaştıkları herkesi öldürmeleri için sınırsız bir yetki verilmediğini anlamak önemlidir. Şunları göz önünde bulundurun:
İzlenen standart uygulama, bir kente saldırmadan önce ona barış şartları sunmaktı (Yasa'nın Tekrarı 20:10). Şartlar kabul edilirse o kentin halkı yaşamaya devam eder ve İsrail'e bağlı hale gelirdi (ayet 11). Şartlar reddedilirse kent kuşatılır, erkekler öldürülür; ancak kadınlar ve çocuklar sağ bırakılırdı (ayetler 12–14). Kenan ülkesindeki kentlere saldırı ise farklı kurallara tabiydi ve bu genel uygulamanın bir istisnasını oluşturuyordu.
Tanrı Eski Antlaşma'da kaydedilen bütün savaşları onaylamamıştır. Kenan'ın fethi sırasında yapılan savaşlar belirli bir zaman ve belirli bir halk için tasarlanmıştı. Kenan'ın fethinin hem coğrafi hem de tarihsel olarak açık sınırları vardı.
Yeşu'nun döneminden sonra Tanrı'nın onayladığı savaşlar savunma niteliğindeydi. İsrail'in Kenan'a giderken ve Kenan'da yaptığı savaşların birçoğu da savunma amaçlıydı (Mısır'dan Çıkış 17:8; Çölde Sayım 21:21–32; Yasa'nın Tekrarı 2:26–37; Yeşu 10:4).
Kutsal Yazılar, eski İsrail'e belirli halkları yok etmesini emretmesinin şu nedenlerini verir:
1. Kenanlıları iğrenç günahları nedeniyle yargılamak.
Kenanlılar son derece acımasız ve kötü bir toplumdu; sık sık son derece ahlaksız uygulamalarda bulunuyorlardı. Levililer 18, İsrail'in her ne pahasına olursa olsun kaçınması gereken günahların bir listesini verir: ensest, çocuk kurban etme, eşcinsellik ve hayvanlarla cinsel ilişki. Bu günahların hepsi Kenan halkı tarafından uygulanıyordu: "Bu davranışların hiçbiriyle kendinizi kirletmeyin. Çünkü önünüzden kovacağım uluslar böyle kirlendiler. Onların yüzünden ülke bile kirlendi. Günahından ötürü ülkeyi cezalandırdım. Ülke, üzerinde yaşayan halkı kusuyor. İster yerli olsun, ister aranızda yaşayan yabancılar olsun kurallarıma ve ilkelerime göre yaşayacaksınız. Bu iğrençliklerin hiçbirini yapmayacaksınız. Sizden önce bu ülkede yaşayan insanlar bütün bu iğrençlikleri yaparak ülkeyi kirlettiler" (Levililer 18:24–27).
Tanrı, Kenanlıların yok edilmesini buyurarak uzun zamandır yargıyı hak eden bir halk üzerinde toplu idam cezası uygulamış oldu. Tanrı Kenan halkına tövbe etmeleri için 400 yıldan fazla süre vermişti (Yaratılış 15:13–16). Sonra yargı günü geldi. Tanrı Kenanlıları yok etmek için herhangi bir yöntemi kullanabilirdi, fakat yargısının aracı olarak İsraillileri seçti. Bu yöntem yalnızca dünyayı son derece kötü ve ahlaksız bir toplumdan kurtarmadı, aynı zamanda Tanrı'nın seçilmiş halkı olan İbraniler için hazır bir yurt sağladı.
Kenanlılar neyin yaklaşmakta olduğunu biliyor ve Tanrı'nın büyük gücünü duymuş bulunuyorlardı (Yeşu 2:10–11; 9:9). Bu bilgi onları tövbeye yöneltmeliydi, fakat Tanrı'ya karşı direnmeye devam ettiler. Kenanlı Rahav kurtuldu; ailesi de kurtuldu. Bu da Kenanlıların tövbe etmiş olsalardı yok oluştan kaçabileceklerinin kanıtıdır (Yeşu 2). Hiç kimsenin ölmesi gerekmiyordu. Tanrı'nın isteği, kötülerin mahvolması değil, günahlarından dönmeleridir (Hezekiel 18:31–32; 33:11).
2. Putperestliği ve uzlaşmayı önlemek.
Yasa'nın Tekrarı 20'de Tanrı, Kenanlıların tamamen yok edilmesini buyurduktan hemen sonra nedenini açıklar: "Öyle ki, ilahlarına taparken yaptıkları iğrençliklere uymayı size öğretemesinler, siz de Tanrınız RAB'be karşı günah işlemeyesiniz" (Yasa'nın Tekrarı 20:18). Yok etme buyruğunun nedeni, dinsel uzlaşmayı ve ruhsal zinayı önlemekti. İsrailliler sağ kalanları bırakırlarsa bunun sonucu putperestlik olacaktı.
İsrailliler görevlerinde başarısız oldular ve birçok Kenanlıyı sağ bıraktılar (Yeşu 16:10; 17:12–13; Hakimler 1:29). Tanrı'nın olacağını söylediği şey tam olarak gerçekleşti. İsrail, Kenan kültürüyle uzlaştı ve tekrar tekrar putperestliğe düştü (Hakimler 2:1–3; 1. Krallar 11:5; 14:24; 2. Krallar 16:3–4). Tanrı'nın Kenanlıları yok etme buyruğu, halkıyla olan ilişkisini korumayı amaçlıyordu.
3. Gelecekte ortaya çıkacak sorunları önlemek.
Tanrı geleceği bilir. İsrail düşmanlarını tamamen ortadan kaldırmazsa sonuçların ne olacağını biliyordu. Amalekliler Kenanlı değildi, ancak İsrail'e birçok kez saldırmış ve Kenanlılarla ittifak kurmuşlardı (Mısır'dan Çıkış 17:8–13; Çölde Sayım 14:45; Hakimler 3:13; 6:3). Bu nedenle onlar da Tanrı'nın yargısına uğradılar. Kral Saul'a Amaleklileri yok etme görevi verilmişti (1. Samuel 15:2–3). Saul görevini yerine getirmedi ve bu konuda yalan söyledi (1. Samuel 15:20). Sonuçlar çok ağır oldu. Sadece birkaç on yıl sonra Amalekliler, Davut'un ve adamlarının ailelerini tutsak alacak kadar çoğalmıştı (1. Samuel 30:1–2). Bundan birkaç yüz yıl sonra ise Amaleklilerin soyundan gelen Haman, bütün Yahudi halkını yok etmeye çalıştı (Ester kitabına bakınız). Böylece Saul'un eksik itaati neredeyse İsrail'in yok olmasına yol açıyordu. Eğer Saul RAB'bin sözünü dinlemiş olsaydı, hem Davut'un adamları hem de Ester dönemindeki Yahudiler büyük sıkıntılardan kurtulmuş olacaktı.
4. Kenan üzerindeki laneti yerine getirmek.
Musa'nın Kenanlıları yok etme buyruğundan yüzyıllar önce Nuh, Ham'ın oğullarından birini lanetlemişti: "Kenan'a lanet olsun, Köleler kölesi olsun kardeşlerine" (Yaratılış 9:25). Yaratılış 10'un açıkça belirttiği gibi Kenan, Kenanlıların atasıydı. Kenan'ın soyundan Saydalılar, Hititliler, Yevuslular, Amorlular ve Sodom ile Gomora halkı geldi (Yaratılış 10:15–19). Nuh'un laneti/peygamberliği Yeşu döneminde yerine geldi. Kenanlılar, Ham'ın kardeşi Sam'ın soyundan gelen İsrailliler tarafından fethedildi. Kenanlıların tamamı yok edilmedi; Tanrı'nın sözüne uygun olarak bazıları köle oldu (Yeşu 9:27; 17:12–13).
Yasa'nın Tekrarı 20:16–17'deki buyruğun en zor kısmı, Kenanlılar yok edilirken kadınların ve çocukların da bağışlanmamasıdır. Tanrı neden savaşa katılmayanların ve masum çocukların ölümünü buyurdu? Şunları hatırlamak gerekir:
Hiç kimse günahsız olduğu anlamında "masum" değildir (Mezmur 51:5; 58:3).
Bu kadınlar Kenan'ın aşağılayıcı günahlarının bir parçasıydılar ve çocuklar büyüdüklerinde anne babalarının kötü dinlerine ve uygulamalarına sempati duyacaklardı.
Bu kadınlar ve zamanla çocuklar doğal olarak İsraillilere kin besleyecek ve Kenanlı erkeklerin uğradığı "haksız" muamelenin öcünü almaya çalışacaklardı.
Sonuç olarak Tanrı bütün yaşam üzerinde egemendir ve yaşamı dilediği zaman ve dilediği şekilde sona erdirebilir. Yaşamı yalnızca Tanrı verir ve onu geri alma hakkı da yalnızca Tanrı'ya aittir. Tanrı hiç kimsenin yaşamını bir gün daha uzatmak zorunda değildir. Nasıl ve ne zaman öleceğimiz bütünüyle O'nun elindedir. Kenanlılar söz konusu olduğunda, sonları uzun bir hoşgörü ve sabırlı lütuf döneminden sonra geldi. Ama Yargı Günü sonunda herkes için gelir ve Kenanlılar için de İbrani halkı aracılığıyla gelmiştir.
English
Tanrı neden Kenanlıların, kadınlar ve çocuklar dahil, yok edilmesini/soykırımını emretti?