Soru
Hristiyan hümanizm nedir?
Yanıt
Hristiyan hümanizm terimi, bazıları diğerlerinden daha fazla Kutsal Kitap'a dayanan çok çeşitli görüşleri ifade etmek için kullanılmıştır. Genel olarak hümanizm, insan değerleri, potansiyeli ve değerine odaklanan bir düşünce sistemidir; hümanizm, insanlığın ihtiyaçları ve refahıyla ilgilenir, bireyin içsel değerini vurgular ve insanları özerk, rasyonel ve ahlaki varlıklar olarak görür. Bu geniş bakış açısının Hristiyan inançlarıyla ne ölçüde bütünleştiği, Hristiyan hümanizminin ne kadar Kutsal Kitap'a uygun olduğunu belirler.
Çeşitli hümanizm türleri vardır ve bunların arasındaki farkları bilmek faydalıdır. Rönesans ile ilişkilendirilen klasik hümanizm, estetik, özgürlük ve "beşeri bilimler" (edebiyat, sanat, felsefe ve Yunanca ve Latince gibi klasik diller) çalışmalarını vurgulamıştır. Seküler hümanizm, Tanrı'ya olan ihtiyacı tamamen ortadan kaldıracak kadar insan potansiyelini ve kendini gerçekleştirmeyi vurgular; bu, akıl, bilim ve amaca giden her yol mubahtır düşüncesine dayanan doğalcı bir felsefedir. Hristiyan hümanizm, özgürlük, bireysel vicdan ve entelektüel özgürlüğün Hristiyan ilkeleriyle uyumlu olduğunu ve Kutsal Kitap'ın kendisinin, Tanrı'nın Mesih'teki kurtarışına dayanan ve Tanrı'nın evren üzerindeki egemen kontrolüne tabi olan insanı gerçekleştirmeyi teşvik ettiğini öğretir.
Hristiyan hümanizm, Hristiyanlık ve klasik hümanist ilkelerin felsefi birleşimini temsil eder. Klasik hümanistler Yunanca ve Latince yazıları incelerken, Hristiyan hümanistler İbranice ve Kutsal Kitap Yunanca'sına ve erken dönem kilise babalarının yazıları yöneldi. Hristiyan hümanizm, klasik hümanizm gibi, akıl, özgür araştırma, kilise ve devletin ayrılığı ve özgürlük idealini takip eder. Hristiyan hümanistler, skolastisizme ve bilim ve teknolojinin geliştirilmesine ve kullanımına bağlıdırlar. Hristiyan hümanizm, bilgi, bilim ve bireysel özgürlük alanındaki tüm ilerlemelerin, Tanrı'nın yüceliği için insanlığa hizmet etmek amacıyla kullanılması gerektiğini savunur. Seküler meslektaşlarının aksine, Hristiyan hümanistler, Hristiyan ilkelerinin kamusal ve özel hayatın her alanına uygulanması gerektiğini vurgularlar.
Hristiyan hümanizm, insanlığın Tanrı'nın suretinde yaratılmış olması nedeniyle (Yaratılış 1:27) insanların onur ve değere sahip olduğunu savunur. İnsanların özerk, rasyonel ve ahlaki varlıklar olma derecesi, imago dei ile yaratılmış olmalarının bir yansımasıdır. İnsan değeri Kutsal Yazıların birçok yerinde varsayılır: İsa'nın beden alması (Yuhanna 1:14), insanlara olan merhameti (Matta 9:36), "komşunu kendin gibi sev" emri (Markos 12:31) ve iyi Samiriyeli'nin benzetmesi (Luka 10:30-37). Pavlus'un seküler yazılara yaptığı atıflar (Elçilerin İşleri 17:28; Titus 1:12), gerçeği sunmada klasik eğitimin değerini gösterir. İkinci yüzyılda yazan Justin Martyr'ın yazıları da, pagan bir kitleye müjdeyi ulaştırmada klasik öğrenimin yararlılığını gösterir.
Hristiyan hümanistler, bilgelik ve bilginin tüm hazinelerinin Mesih'te gizli olduğunu anlarlar (Koloseliler 2:3) ve Mesih'e hizmet etmek için her türlü iyiliğin tam bilgisine ulaşmaya çalışırlar (Filipililer 1:9; 4:6; bkz. Koloseliler 1:9). Vahiy yoluyla gelen gerçeği reddeden seküler hümanistlerin aksine, Hristiyan hümanistler, her şeyin kalitesini test ettikleri standart olarak Tanrı'nın Sözüne bağlı kalırlar. Hristiyan hümanist, insan kültürüne değer verir, ancak insanın düşmüş doğasının (1. Korintliler 1:18-25) ve her insanın kalbinde bulunan günah doğasının (Yeremya 17:9) noetik (yani entelektüel) etkilerini kabul eder. Hristiyan hümanizm, insanın ancak Mesih ile doğru bir ilişkiye girdiğinde tam potansiyeline ulaşabileceğini söyler. Kurtuluşla birlikte, insan yeni bir yaratık olur ve yaşamın her alanında büyüme deneyimleyebilir (2. Korintliler 5:17).
Hristiyan hümanizm, her insan çabasının ve başarısının Mesih merkezli olması gerektiğini söyler. Her şey, gurur veya kendini övmek için değil, Tanrı'nın yüceliği için yapılmalıdır (1. Korintliler 10:31). Tanrı'nın bizden yapmamızı ve olmamızı istediği her şeyde fiziksel, zihinsel ve ruhsal olarak elimizden gelenin en iyisini yapmaya çalışmalıyız. Hristiyan hümanistler, bunun entelektüel yaşamı, sanatsal yaşamı, ev yaşamını, ekonomik yaşamı, siyaseti, ırk ilişkilerini ve çevre çalışmalarını da içerdiğine inanır.
Hristiyan hümanizm, kilisenin kültüre aktif olarak katılmasının ve Hristiyanların, dünyadaki tüm insanlık dışı etkileri kınarken, protesto ederken ve bunlara karşı savunurken, insanlığın değerini ve haysiyetini onaylayan bir ses olması gerektiğine inanır.
Augustine, Anselm, Aquinas ve Calvin gibi Hristiyan bilginler, bu terimi kullanmasalar da Hristiyan hümanizminin savunucularıydılar. Günümüzde Hristiyan hümanizm terimi, Fyodor Dostoevsky, G. K. Chesterton, C. S. Lewis, J. R. R. Tolkien ve Alexander Solzhenitsyn gibi çok çeşitli yazarların görüşlerini tanımlamak için kullanılmaktadır.
Hristiyan hümanizm, insanın Tanrı'nın suretinde yaratılmış, ancak günaha düşmüş sorumlu bir ahlaki varlık olduğu şeklindeki Kutsal Kitap'taki görüşü benimsediği ölçüde Kutsal Kitap'a uygundur. Hristiyan hümanizm, insanlığı tanrı benzeri bir statüye yükselten seküler hümanizmle ne kadar uzlaşırsa, o kadar az Hristiyan olur.
English
Hristiyan hümanizm nedir?