Soru
Haşem ne anlama gelir?
Yanıt
Kısa cevap şudur: Haşem İbranice'de “İsim” anlamına gelir. Yahudiler Tevrat'ı okurken veya dua ederken Tanrı'nın adıyla (İngilizceye YHWH olarak aktarılan adla) karşılaştıklarında, onun yerine Adonay sözcüğünü kullanırlar. Diğer bağlamlarda ve günlük konuşmalarda ise Tanrı'nın adıyla karşılaştıklarında onun yerine Haşem sözcüğünü kullanırlar.
Mısır'dan Çıkış 20:7 şöyle der: “Tanrın RAB'bin adını boş yere ağzına almayacaksın. Çünkü RAB, adını boş yere ağzına alanları cezasız bırakmayacaktır” (bkz. Yasa'nın Tekrarı 5:11). Kutsal Yazılar'daki bu buyruk, Yahudilerin YHWH yerine Haşem kullanmalarının nedenidir. “Boş yere ağzına almak” olarak çevrilen sözcük, Tanrı'nın adını “boş”, “değersiz” bir şekilde söyleme (ya da yazma) fikrini taşır. Dindar Yahudiler, Tanrı'nın adını yanlış kullanarak O'na küfretme ihtimalinden endişe ederler. Bir Yahudi geleneğine göre, günahlı bir kirlilik durumundayken Tanrı'nın adını söyleyen kişi ölüm tehlikesi altındadır. Haham Raşi şöyle öğretmiştir: “Tanrı, adının yalnızca Şekina'nın geldiği yerde, yani Yeruşalim'deki Tapınak'ta telaffuz edilmesine izin vermiştir. Orada kâhinlere, halkı kutsamak için ellerini kaldırdıklarında Açık Ad'ı söyleme izni verilmiştir” (Mechilta, Sifrei, Sayılar 6:23, Sotah 38a'dan).
Levililer 22:32, Tanrı'nın kutsal adının kirletilmemesi gerektiği konusunda uyarır ve Talmud böyle bir küfrü putperestlikle eş tutar. Ancak Mişna bunu daha da ileri götürerek şöyle der: “Kim gizlice cennetin adını kirletirse, açıkta cezalandırılacaktır” (Avot 4:4). Bazı geleneksel otoriteler ise Tanrı'nın adını gizlice kirletmenin mümkün olmadığını söylerler, çünkü Tanrı her şeyi görür. O'nun için hiçbir şey “gizli” değildir.
Şu soru ortaya çıkar: Tanrı'nın Yahve ya da Yehova adını kullanmak yanlış mıdır? Bu adı telaffuz etmek küfür müdür, yoksa yerine Haşem unvanını mı kullanmalıyız? Cevap şudur: Tanrı'nın adı yerine Haşem kullanılmasını gerektiren Kutsal Kitap temelli bir neden yoktur. Kutsal Yazılar'ın hiçbir bölümü bize O'nun adını kullanmamamızı söylemez. Aslında, Tanrı adını kullanmamızı istemeseydi, bize o adı vermezdi.
Dünyanın, Tanrı'nın adı da dâhil olmak üzere kutsal olanı kirleten sözcükleri ne kadar sık kullandığının farkındayız ve bundan dolayı üzülüyoruz. Mesih'in izleyicileri olarak Tanrı'nın adını kutsal saymaya çalışır ve onu asla boş, dikkatsiz ya da değersiz bir şekilde kullanmayız.
English
Haşem ne anlama gelir?
